Materiał
siewny

Kwotowanie
produkcji mleka

PROW

Owoce
w szkole

Mleko
w szkole

Pomoc
żywnościowa

Branżowy Program Promocji

Analizy
i prognozy  rynkowe

Rejestracja przedsiębiorców

Embargo rosyjskie

 

Mechanizm Wspólnej Polityki Rolnej „Interwencyjny zakup i sprzedaż zbóż”

Agencja Rynku Rolnego (ARR) w ramach Wspólnej Polityki Rolnej na rynku zbóż prowadzi działania związane z interwencyjnym ich zakupem i sprzedażą.

Interwencyjny zakup zbóż jest jednym z mechanizmów mających bezpośredni wpływ na stabilizację rynku Unii Europejskiej, którego celem jest zakup nadwyżek zbóż występujących na rynku UE. Mechanizm ten skierowany jest do producentów i handlowców, którzy nie byli w stanie uzyskać na rynku ceny wyższej od ceny interwencyjnej. Tak utworzone zapasy zbóż sprzedawane są w zależności od sytuacji rynkowej, na unijnym rynku wewnętrznym lub na eksport do krajów trzecich.

Zgodnie z nowymi zasadami, zakup zbóż wg ustalonej ceny interwencyjnej (101,31 €/t) jest w ramach UE limitowany.

W odniesieniu do n/w zbóż w skali całej Unii Europejskiej limity zakupu wynoszą:

  • pszenica 3 mln ton,
  • pszenica durum 0 ton,
  • jęczmień 0 ton,
  • kukurydza 0 ton,
  • sorgo 0 ton.

Komisja Europejska może podjąć decyzję o kontynuowaniu mechanizmu interwencji publicznej wykraczającej poza ustalone limity, jeżeli wymaga tego sytuacja popytowo-podażowa na rynku zbóż Unii Europejskiej.

W przypadku przekroczenia limitu, KE podejmuje decyzję o ustaleniu współczynnika redukcji zaoferowanej ilości.

Po wykorzystaniu limitu ilości pszenicy zaoferowanej do interwencji, decyzją KE może zostać uruchomiony zakup pszenicy w ramach procedury przetargowej, który zostanie ogłoszony w Dzienniku Urzędowym UE.

1. Zasady zakupu interwencyjnego zakupu zbóż

Zakupem interwencyjnym w Polsce mogą być objęte zboża zebrane na terenie Unii Europejskiej:

  • pszenica,
  • jęczmień,
  • kukurydza

(pod warunkiem ustalenia limitu różnego od „0”).

Ilość oferowana zboża jednego rodzaju nie może być mniejsza niż:

  • 80 ton - w przypadku zakupu zbóż na zapasy interwencyjne z dostawą do magazynu interwencyjnego,
  • 500 ton - w przypadku przejmowania zbóż na zapasy interwencyjne w miejscu przechowywania.

Zboże do zakupu interwencyjnego oferowane jest w Polsce w okresie od 1 listopada do
31 maja
, z możliwością realizacji dostaw do 30 czerwca, pod warunkiem, że spełnią one wymogi ilościowe i jakościowe określone w prawodawstwie UE.

Formy zakupu interwencyjnego
Zakup interwencyjny zbóż na zapasy interwencyjne ARR może odbywać się:

  • z dostawą do magazynu interwencyjnego,
  • z przejęciem w miejscu przechowywania.

Oferent składający ofertę powinien wnieść zabezpieczenie ofertowe i należytego wykonania umowy w wysokości 20 EUR/tonę, w formie depozytu gotówkowego na konto ARR lub gwarancji bankowej uznanej przez ARR instytucji finansowej.

Uczestnikiem realizacji mechanizmu może być tylko oferent, który zarejestrował się w Centralnym Rejestrze Przedsiębiorców (CRP) w ARR i złożył ofertę/ofertę przetargową na przejęcie zbóż w magazynie interwencyjnym/ w miejscu przechowywania.

Wymagana jakość zboża
Zboże oferowane w ramach zakupu interwencyjnego musi być zdrowe i charakteryzować się odpowiednią jakością handlową tzn.:

a) spełniać minimalne wymagania jakościowe określone przez prawodawstwo UE,
b) posiadać typową dla danego rodzaju barwę,
c) być wolne od obcych zapachów i szkodników, w każdym stadium ich rozwoju,
d) być jakościowo jednorodne dla całej partii zboża dostarczonego w ramach jednej oferty.

Ocena technologicznych parametrów jakościowych pszenicy dostarczonej w ramach oferty/umowy, jest przeprowadzona w ciągu 20 dni kalendarzowych od daty sporządzenia próbki reprezentatywnej na koszt oferenta. Opłata za wykonanie technologicznych parametrów jakościowych pszenicy powinna zostać wniesiona przed złożeniem oferty.

Zboże oferowane Agencji w ramach zakupu interwencyjnego, oprócz wymogów jakościowych określonych w prawodawstwie UE, musi spełniać warunki odnośnie dopuszczalnych poziomów zawartości substancji skażających tj. mikotoksyn, pozostałości pestycydów, metali ciężkich oraz skażenia radioaktywnego.

Cena zakupu zboża zależy od formy zakupu:

  • w ramach limitu po ustalonej cenie, jest to cena interwencyjna, która wynosi
    101,31 €/t,
  • w ramach procedury przetargowej, jest to cena określona w ofertach przetargowych, które zostały zaakceptowane przez Komisję Europejską po każdym przetargu. Cena ta wyrażona w €/t powinna odpowiadać jakości zbóż określonej w Załączniku I RK_1272/2009 i nie może być wyższa niż cena interwencyjna.

Cena zakupu podlega podwyższeniu lub obniżeniu w zależności od faktycznej jakości zboża dostarczonego do magazynu/magazynów interwencyjnych.

W przypadku przejmowania zbóż na zapasy interwencyjne w miejscu przechowywania cena określona dla faktycznej jakości, zostaje pomniejszona o koszty, które Sprzedający poniósłby, w związku z dostawą zboża do najbliższego magazynu interwencyjnego (maksymalnie na odległość do 100 km) i o koszty wydania zboża.

Zapłata za zboże dokonywana jest w terminie do 65 dni od daty warunkowego przejęcia.

Datą warunkowego przejęcia jest:

  • dzień ostatniej dostawy do magazynu interwencyjnego;
  • dzień następujący po dniu wystawienia przez ARR Polecenia dostawy, w przypadku przejmowania zbóż na zapasy interwencyjne w miejscu przechowywania.

Koszty transportu zboża do najbliższego magazynu interwencyjnego wskazanego w ofercie/ofercie przetargowej, do którego było dostarczone zboże, ponosi Sprzedający, w przypadku, gdy odległość do tego magazynu nie przekracza 100 km.

W przypadku przekroczenia odległości 100 km, koszty transportu na odległość powyżej
100 km ponosi ARR.

W przypadku, gdy Agencja dokona zmiany magazynu interwencyjnego, do którego ma zostać dostarczone zboże na inny niż wskazany przez przedsiębiorcę w ofercie/ofercie przetargowej, wówczas ponosi ona dodatkowe koszty transportu z wyjątkiem pierwszych 20 km. Jednakże koszty transportu na odległość powyżej 100 km w całości ponosi Agencja.

2. Przechowywanie zbóż stanowiących zapasy interwencyjne

Przedsiębiorca zainteresowany świadczeniem usług przechowalniczych na rzecz ARR musi złożyć ofertę. W przypadku jej przyjęcia ARR przeprowadza kontrolę autoryzacyjną obiektów przechowalniczych.

Jeżeli wyniki tej kontroli są pozytywne, wówczas magazyn otrzymuje Świadectwo autoryzacji, co oznacza możliwość przechowywania zapasów interwencyjnych zbóż na rzecz ARR.

W zależności od zapotrzebowania na powierzchnię przechowalniczą, ARR wybierze spośród autoryzowanych magazynów te, z którymi zostaną zawarte umowy na świadczenie usług przechowalniczych, w każdym centrum interwencyjnym.

Wymogi dotyczące centrów interwencyjnych i miejsc przechowywania

Każde centrum interwencyjne dysponuje możliwościami przechowywania co najmniej
20 000 ton zbóż we wszystkich miejscach przechowywania łącznie.

Od roku gospodarczego 2012/2013 roku każde miejsce przechowywania powinno dysponować możliwościami przechowywania co najmniej 5 000 ton w okresie interwencyjnym.

Centrum interwencyjne może składać się z jednego lub więcej miejsc przechowywania położonych w regionie państwa członkowskiego.

Miejsca przechowywania centrum interwencyjnego podlegają zatwierdzeniu przez ARR.

Informacje na temat centrów interwencyjnych i ich miejsc przechowywania będą aktualizowane i udostępniane państwom członkowskim oraz podawane do wiadomości publicznej.

Przedsiębiorstwo, które będzie świadczyć usługi przechowalnicze na rzecz ARR, zobowiązane jest do prowadzenia wymaganej przez ARR dokumentacji umożliwiającej stałą ocenę i monitorowanie stanu zapasów interwencyjnych zbóż oraz do złożenia zabezpieczenia należytego wykonania umowy w formie depozytu gotówkowego/gwarancji uznanej przez Agencję instytucji finansowej.

Wyliczenie zapłaty należnej Przedsiębiorstwu przechowalniczemu za usługi przechowalnicze odbywa się raz w miesiącu, na podstawie danych zawartych w wymaganych dokumentach magazynowych.

ARR zapłaci za faktycznie wykorzystaną (zasypaną zbożem zakupionym w ramach interwencji) pojemność pomieszczeń magazynowych, a nie za pojemność objętą gotowością przechowalniczą.

Przedsiębiorstwo przechowujące zapasy interwencyjne zbóż w pełni odpowiada za ilość oraz jakość przechowywanego zboża.

ARR, przynajmniej raz w roku, przeprowadza w każdym magazynie interwencyjnym kontrolę fizyczną zboża przechowywanego jako zapasy interwencyjne. Kontrola ta może zostać przeprowadzona w dowolnym czasie w ciągu danego roku gospodarczego, bez wcześniejszego informowania Przedsiębiorstwa przechowalniczego.

3. Sprzedaż zbóż stanowiących zapasy interwencyjne

Decyzje o sprzedaży zbóż z zapasów interwencyjnych przechowywanych w poszczególnych krajach członkowskich UE podejmuje Komisja Europejska (KE).

Decyzja o otwarciu przetargu na sprzedaż zbóż z zapasów interwencyjnych obwieszczana jest w Dzienniku Urzędowym Unii Europejskiej w formie rozporządzenia KE. Komisja określa ilości zbóż przeznaczone do sprzedaży oraz ostateczny termin składania ofert przetargowych - w przypadku przetargu jednorazowego lub pierwszy termin i terminy częściowe składania ofert przetargowych - w przypadku przetargu stałego.

Każdorazowo po opublikowaniu w Dzienniku Urzędowym UE rozporządzenia otwierającego przetarg na sprzedaż zbóż z polskich zapasów interwencyjnych Agencja ogłasza przetarg oraz publikuje na stronie internetowej szczegółowe warunki uczestnictwa przedsiębiorców w sprzedaży zbóż, zawierające m.in.:

  • wykaz lotów danego rodzaju zboża wystawionego do sprzedaży z poszczególnych magazynów interwencyjnych,
  • wzór formularza ofertowego,
  • wzór umowy na sprzedaż zbóż z zapasów interwencyjnych,
  • inne dodatkowe dokumenty.

Daty określające ostateczne terminy składania ofert dla każdego przetargu częściowego i dla każdego przetargu jednorazowego podawane są przez ARR.

Zarówno w przypadku sprzedaży zbóż z zapasów interwencyjnych na rynek wewnętrzny Wspólnoty, jak i na eksport konieczne jest wniesienie przez przedsiębiorcę zabezpieczenia przetargowego oraz innych zabezpieczeń określonych w rozporządzeniach KE otwierających przetargi na sprzedaż zbóż z zapasów interwencyjnych, ogłaszane w Dzienniku Urzędowym UE.

Istnieją trzy możliwości sprzedaży zboża zakupionego w ramach działań interwencyjnych:

  • sprzedaż na rynku wspólnotowym,
  • sprzedaż na rynku wspólnotowym z określonym przeznaczeniem,
  • sprzedaż na wywóz poza obszar Wspólnoty.

Przedsiębiorca zainteresowany zakupem zboża w ramach danego przetargu częściowego składa ofertę przetargową na formularzu określonym przez Agencję.

O poziomie ceny, według której zostanie sprzedane zboże ubiegającym się oferentom, decyduje Komisja Europejska na podstawie informacji o złożonych ofertach przekazanej przez agencje interwencyjne z poszczególnych krajów członkowskich.

Agencja, po rozstrzygnięciu przetargu na sprzedaż zbóż z zapasów interwencyjnych, przesyła wszystkim przedsiębiorcom, którzy złożyli oferty przetargowe, informację o jego wynikach. Z przedsiębiorcami, których oferty zostały przyjęte przez UE, Agencja zawiera umowy sprzedaży zbóż z zapasów interwencyjnych.

W przypadku sprzedaży zbóż z zapasów interwencyjnych na eksport wymagane jest posiadanie przez przedsiębiorcę pozwolenia na wywóz. Ponadto, po zrealizowaniu eksportu, przedsiębiorca zobowiązany jest do udokumentowania, że zakupione zboże opuściło obszar celny Wspólnoty i zostało dopuszczone do obrotu w kraju trzecim.

Przedsiębiorca, z którym ARR zawarła umowę sprzedaży, odbiera zboże z magazynu interwencyjnego po wniesieniu zapłaty na konto ARR. Zapłata za zboże oraz jego odbiór powinny nastąpić w ciągu miesiąca od daty zawarcia umowy. Po upływie tego terminu przedsiębiorca ponosi wszelkie ryzyko oraz koszty związane z przechowywaniem zboża zakupionego, ale nie odebranego z magazynu.